Sokak Kedileri Ne Yer? Beslenme Rehberi

Sokak Kedileri En Çok Ne Yer?

Sokak kedileri doğaları gereği obligat karnivor, yani zorunlu et yiyici hayvanlardır. Besinlerinin büyük çoğunluğunu hayvansal proteinlerden karşılamaları gerekir. Doğal ortamda en çok tükettikleri besinler şunlardır:

Küçük kemirgenler (fareler, sıçanlar), kuşlar ve böcekler sokak kedilerinin temel av kaynağını oluşturur. Bunların yanı sıra kertenkele ve küçük sürüngenler de özellikle sıcak iklimlerde kedilerin beslenme listesinde yer alır. Balık artıkları, özellikle kıyı bölgelerinde ve balıkçı tezgâhlarının yakınında yaşayan kediler için önemli bir protein kaynağıdır.

Şehir ortamında ise sokak kedileri çoğunlukla restoran ve lokanta artıklarıyla, marketlerin önüne bırakılan yiyeceklerle ve hayvanseverlerin düzenli olarak bıraktığı kuru veya yaş mama ile beslenir. Türkiye'de sokak kedileri, toplumun genel olarak hayvanlara duyarlı olması sayesinde birçok ülkeye kıyasla daha iyi beslenme imkânı bulur.

Sokak Kedisine Ekmek Verilir Mi?

Bu soru en sık sorulan sorulardan biridir ve yanıtı kısadır; Ekmek, kediler için uygun bir besin değildir. Kediler karnivor hayvanlardır ve sindirim sistemleri tahıl bazlı gıdaları verimli şekilde işleyecek yapıda değildir.

Ekmek kedilere doğrudan zarar vermese de herhangi bir besin değeri sunmaz. Sadece karnı şişirir ve kedinin gerçekten ihtiyaç duyduğu protein, taurin ve yağ asitlerini almasını engeller. Düzenli ekmek tüketimi obeziteye, sindirim sorunlarına ve besin yetersizliğine yol açabilir. Özellikle küflü veya bayat ekmek ciddi sağlık riskleri barındırır.

Ekmek yerine sokak kedilerine kuru mama, pişmiş tavuk (baharatsız ve tuzsuz), haşlanmış yumurta veya özel kedi konservesi vermek çok daha faydalıdır.

Kediler Asla Ne Yememeli?

Kediler için tehlikeli ve hatta ölümcül olabilecek pek çok yiyecek vardır. Sokak kedilerine yiyecek bırakırken bu listeye mutlaka dikkat etmek gerekir:

Soğan ve sarımsak kedilerde kırmızı kan hücrelerini tahrip ederek anemi (kansızlık) oluşturabilir. Az miktarda bile tüketilmesi uzun vadede tehlike yaratır. Çikolata ve kafein teobromin maddesi içerir ve kediler bu maddeyi metabolize edemez; kalp ritim bozukluğu, nöbet ve ölüme neden olabilir.

Üzüm ve kuru üzüm kedilerde böbrek yetmezliğine yol açabilir. Çiğ yumurta salmonella ve E. coli riski taşımasının yanı sıra biotin emilimini engelleyen avidin içerir. Alkol kediler için son derece toksiktir; çok küçük miktarlar bile ciddi organ hasarına neden olabilir. Xylitol (yapay tatlandırıcı) şeker düşüklüğü ve karaciğer yetmezliğine yol açabilir. Ayrıca tuzlu ve baharatlı yiyecekler böbrek sorunlarını tetikleyebilir.

Sokak kedilerine yemek bırakırken evde artık olarak kalan bu tür besinleri asla kullanmamak gerekir.

Sokak Kedileri Ev Yemeği Yer Mi?

Evet, sokak kedileri ev yemeği yiyebilir; ancak her ev yemeği onlar için uygun değildir. Kedilere verilebilecek ev yemekleri şunlardır:

Haşlanmış veya ızgara yapılmış tavuk eti (derisiz, kemiksiz, tuzsuz ve baharatsız), haşlanmış balık (kılçıksız), haşlanmış yumurta, az pişirilmiş kabak veya havuç kediler için güvenli ev yemekleridir.

Ancak ev yemekleri hazırlanırken bazı kurallara dikkat etmek gerekir. Yemeklerde kesinlikle tuz, baharat, soğan, sarımsak ve yağ kullanılmamalıdır. Kemikli et verilmemelidir çünkü küçük kemik parçaları boğulma riski veya iç organ yaralanması oluşturabilir. Soslu, kızartılmış veya ağır yağlı yemekler kedilerin sindirim sistemine zarar verir.

Genel kural olarak, ev yemekleri ancak sade ve doğal hazırlandığında kediler için güvenlidir. Buna rağmen en ideal seçenek, özellikle kedi maması olarak üretilmiş ürünlerdir.

Kışın Sokak Kedileri Ne Yer?

Kış ayları sokak kedileri için en zorlu dönemdir. Soğuk hava, metabolizmalarını hızlandırır ve hayatta kalmak için daha fazla kaloriye ihtiyaç duyarlar. Üstelik av hayvanlarının sayısı azalır, çöplerdeki yiyecekler donar ve su kaynakları buz tutar.

Kışın sokak kedilerine yardımcı olmak isteyenler için en etkili yöntem, düzenli besleme noktaları oluşturmaktır. Yüksek proteinli kuru mama, yaş mama (konserve) veya ılık suyla nemlendirilmiş kuru mama soğuk havalarda kedilere enerji sağlar. Yaş mama, hem su ihtiyacını karşılar hem de donmuş su kaynaklarına alternatif oluşturur.

Kışın dikkat edilmesi gereken önemli bir nokta da suyun donmasını önlemektir. Her gün taze ve mümkünse ılık su bırakmak, kedilerin dehidratasyondan (su kaybı) korunmasına yardımcı olur. Plastik kaplar metal kaplara göre daha geç donar, bu nedenle tercih edilmelidir.

Barınak olarak kullanılabilecek izoleli kutular veya kedi evleri de kışın hayatta kalma şanslarını artırır. Yiyecek ve su kaplarını barınağın yakınına yerleştirmek, kedilerin enerji harcamadan beslenmesini kolaylaştırır.

Yavru Sokak Kedileri Ne Yer?

Yavru kedilerin beslenme ihtiyaçları yetişkinlerden oldukça farklıdır ve yaşlarına göre değişir.

0-4 haftalık yavrular yalnızca anne sütüyle beslenmelidir. Annesiz kalan yavrular için eczanelerden veya veterinerlerden temin edilebilen yavru kedi sütü (kedi mama formülü) kullanılmalıdır. Kesinlikle inek sütü verilmemelidir; çünkü kediler laktozu sindiremez ve ishal, dehidrasyon gibi ciddi sorunlara yol açabilir.

4-8 haftalık yavrular yavaş yavaş katı gıdaya geçiş yapar. Yaş yavru maması veya ılık suyla yumuşatılmış yavru kedi maması bu dönemde ideal besindir. Yiyeceklerin ezme kıvamında olması gerekir.

8 hafta ve üzeri yavrular artık kuru yavru maması yiyebilir. Yavru kediler için özel üretilmiş mamalar, büyüme ve gelişme için gerekli protein, kalsiyum ve taurin gibi besinleri içerir. Yetişkin kedi maması yavruların ihtiyaçlarını karşılamakta yetersiz kalır, bu nedenle yaşa uygun mama seçimi önemlidir.

Sokakta annesiz yavru kedi bulduğunuzda en doğru adım, bir veterinere götürmek veya yerel hayvan koruma derneğiyle iletişime geçmektir.

Evcil Kediler Ne Yer?

Evcil kedilerin beslenme düzeni, sokak kedilerine kıyasla çok daha kontrollü ve dengeli olmalıdır. Temel beslenme kaynakları şunlardır:

Kuru mama (kibble) diş sağlığını destekler ve uzun süre bozulmadan saklanabilir. Kaliteli kuru mamalarda ilk içerik olarak hayvansal protein (tavuk, balık, hindi) yer almalıdır. Yaş mama (konserve) yüksek nem içeriğiyle su alımını destekler ve böbrek sağlığı için faydalıdır. İdeal beslenme, kuru ve yaş mamanın birlikte kullanıldığı karma bir düzendir.

Bunların dışında evcil kedilere pişmiş tavuk, hindi, somon gibi yağsız etler ve haşlanmış yumurta ara sıra ek besin olarak verilebilir. Bazı kediler az miktarda balkabağı, havuç veya kabak gibi sebzeleri de tüketebilir.

Evcil kedi beslerken dikkat edilmesi gereken en önemli nokta, yaşa, kiloya ve sağlık durumuna uygun mama seçimidir. Kısırlaştırılmış kediler, yavru kediler ve yaşlı kedilerin kalori ve besin ihtiyaçları farklıdır. Veteriner kontrolünde oluşturulan bir beslenme planı en sağlıklı yaklaşımdır.

Sokak Kedileri Ne İçer?

Su, kedilerin yaşamsal fonksiyonları için vazgeçilmezdir. Sokak kedileri doğal ortamda su birikintilerinden, çeşmelerden, park havuzlarından ve akan derelerden su içer. Ancak bu kaynaklar her zaman temiz olmayabilir ve kirli su, enfeksiyon ve parazit hastalıklarına neden olabilir.

Sokak kedilerine yardımcı olmanın en basit yollarından biri, temiz su kapları bırakmaktır. Her gün değiştirilen taze su, özellikle yaz aylarında kedilerin sağlığı için kritik öneme sahiptir. Yaz sıcağında kediler hızla dehidrate olabilir.

Süt konusunda yaygın bir yanlış kanı bulunmaktadır. Çoğu yetişkin kedi laktoz intoleransına sahiptir ve inek sütü ishal, karın ağrısı ve sindirim rahatsızlıklarına yol açar. Kedilere süt yerine her zaman temiz su verilmelidir. Eğer süt vermek istiyorsanız, pet shoplarda satılan laktozsuz kedi sütü tercih edilebilir.

Tekir Kediler Ne Yer?

Tekir aslında bir ırk değil, bir kürk desenidir. Tekir desene sahip kediler; çizgili, benekli veya mermer görünümde olabilir. Beslenme açısından tekir kediler, diğer tüm kedilerle aynı ihtiyaçlara sahiptir.

Tekir kediler de zorunlu karnivor olduğundan, besinlerinin büyük çoğunluğunu hayvansal proteinden karşılamalıdır. Kaliteli kedi maması, pişmiş et ve balık, haşlanmış yumurta temel besinleridir. Tekir kedilerin özel bir diyete ihtiyacı yoktur; ancak her kedi bireysel olarak farklı besin hassasiyetlerine sahip olabilir.

Sokakta yaşayan tekir kediler, diğer sokak kedileri gibi avlanma, çöp karıştırma ve insanlardan beslenerek hayatta kalır. Onlara yardım etmek isteyenler için de geçerli kural aynıdır: kaliteli mama ve temiz su en değerli katkıdır.

Kediler Mama Dışında Ne Yer?

Kediler mama dışında pek çok doğal besini güvenle tüketebilir. İşte mama yerine veya yanında verilebilecek besinler:

Güvenli protein kaynakları olarak haşlanmış veya ızgara tavuk (derisiz, kemiksiz), pişmiş hindi eti, pişmiş somon veya ton balığı (az miktarda), haşlanmış yumurta sayılabilir. Güvenli sebzeler arasında haşlanmış balkabağı (sindirim için faydalıdır), buharda pişirilmiş havuç, haşlanmış kabak yer alır. Güvenli meyveler ise az miktarda kavun, karpuz (çekirdeksiz) ve yaban mersinini kapsar.

Ancak bu besinlerin kedinin toplam diyetinin yüzde onunu geçmemesi gerektiğini unutmamak önemlidir. Ana besin kaynağı her zaman kaliteli kedi maması olmalıdır. Ayrıca yeni bir besini tanıtırken küçük miktarlarla başlamak ve alerjik reaksiyon olup olmadığını gözlemlemek önerilir.

Sokak Kedileri Kaç Yıl Yaşar?

Sokak kedilerinin ortalama ömrü, yaşam koşullarına bağlı olarak 2 ile 7 yıl arasında değişir. Bu süre, evcil kedilerin ortalama 12-18 yıllık ömrüne kıyasla oldukça kısadır. Ömürlerini kısaltan başlıca etkenler arasında trafik kazaları, enfeksiyon hastalıkları (FIV, FeLV, üst solunum yolu enfeksiyonları), parazitler, zehirlenme, kötü beslenme ve aşırı hava koşulları yer alır.

Düzenli beslenen, kısırlaştırılmış ve temel sağlık bakımı yapılan sokak kedileri ise çok daha uzun yaşayabilir. Bazı bakımlı topluluk kedilerinin 10 yılın üzerinde yaşadığı bilinmektedir. Kısırlaştırma, kedilerin kavga, yaralanma ve üreme kaynaklı sağlık sorunlarını azaltarak ömürlerini önemli ölçüde uzatır.

Sokak kedilerinin yaşam kalitesini artırmak ve ömürlerini uzatmak için en etkili yöntemler şunlardır: düzenli besleme noktaları oluşturmak, belediye veya sivil toplum kuruluşlarıyla iş birliği yaparak kısırlaştırma programlarına destek vermek, hasta veya yaralı kedileri veterinere yönlendirmek ve kış aylarında barınak sağlamak.